11/11/2009 5:24:13 PM

Uria në botë, raporti jep alarmin

Barazia mes sekseve nuk është vetëm e dëshiruar për shoqërinë: është një shtyllë qendrore kundër urisë.

11 Nëntor 2009
info@hermesnews.org

ROME (ITALI) - Për të shuar urinë shpesh herë citohet proverbi kinez që sugjeron t’i mësosh burrit artin e peshkimit, më mirë sesa t’i japësh një peshk. Por 'Indeksi global i urisë 2009', marre nga IFPRI (International Food Policy Research Institute), jep një tjetër këshillë. Për ulur urinë në botë duhet të bëhet më shumë për gratë dhe instruksionin e tyre se, për të rritur mirëqenien.

Vendet që në botë prezantojnë nivelet më të larta të kequshqyerjes (psh, Pakistani, ose Çadi), janë dhe ato që kanë nivelin e pabarazisë më të lartë në botë. Vendet që kanë pësuar rritje, duke fituar me vështirësi një nivel minimal mirëqenieje, duke filluar nga Sri Lanka, ose Botswana, në të kundërt kanë miratuar reforma të rëndësishme, duke garantuar instruksionin e grave dhe duke promovuar ne mënyrë te gjere barazinë mes sekseve.

"Barazia mes sekseve nuk është vetëm e dëshiruar për shoqërinë: është një shtyllë qendrore kundër urisë", pohon Task Force e themeluar nga OKB-ja ne 2005-sën për Projektin e luftës kundër urisë. Raporti i sotëm ndërkohë e përforcon këtë: "Nivelet e larta te kequshqyerjes janë te lidhura dhe me pabarazinë mes burrave dhe grave te lidhura me shëndetin dhe mbijetesën''. Autoret ekzaminojnë një seri rastesh te virtytshme ne te cilat shteti promovon financa politike për gratë: psh Meksika me programin e saj Oportunidades, fale se cilës familjet e varfra po marrin ndihma te ne proporcion me frekuencat nëpër shkolla të fëmijëve dhe nga vizitat tek mjekët.

Një miliard e 20 milionë, është rekordi i ri i personave të kequshqyer në botë. Shkollarizmi dhe promovimi i rolit të gruas brenda shoqërisë është konsideruar një instrument themelor për luftën kundër urisë dhe varfërisë qe mbetet akoma "objektivi i parë dhe më i rëndësishëm i mileniumit'', shkruan ne raportin e saj Elisabetta Belloni, drejtore e përgjithshme për Bashkëpunim dhe Zhvillim.

"Një urdhërese që bëhet dhe me dramatike dhe urgjente nga pasojat e krizës ekonomike dhe financiare në botë tek vendet në zhvillim, që ka rënduar dhe me tej efektet tashmë të këqija të krizës se ushqimit'', kujton Belloni. Aq me tepër që numri i personave te kequshqyer ne vendet ne zhvillim ka arritur shifra rekord me një miliard e 20 milionë persona. "Ne vitet 80-te dhe në fillim te viteve 90-te - thuhet në raport, - ka patur një progres të reduktimin e urisë kronike. Në dekadën e kaluar uria ka ardhur në rritje".

GHI (Indeksi global i urisë në botë) është me i lartë në Azinë lindore dhe Afrikën Subsahariane. Sigurisht, duke pare 1990-tën, vit që merret si pikë referimi nga raporti, në fakt ka patur një reduktim me një të katërtën e Indeksit Global të Urisë në botë (GHI).

Por ky reduktim nuk është homogjen: përmirësime ka patur ne juglindje te Azisë, Lindje, Afrikën e veriut, Amerikën latine, Karaibet, por GHI "mbetet gjithashtu i larte ne Azinë lindore, ku janë regjistruar progrese në krahasim me 1990-tën, dhe Afrikën Subsahariane, ku progreset kanë qenë margjinale".

Në fakt të gjitha vendet me vlerën me te madhe te GHI ndodhen ne Afrikën Subsahariane: behet fjale për Burundin, Çadin, Republikën Demokratike të Kongos, Eritrean, Etiopinë dhe Sierra Leonen, vende qe janë shfarosur përveçse nga uria në botë dhe nga luftërat dhe konfliktet e armatosura. Vendet me një vlerë alarmante te indeksit janë 29.

Vendet me përmirësime domethënëse

Përmirësimet më të larta në përqindje (%) mes 1990-2009 janë regjistruar nga ana tjetër ne Kuwait, Tunizi, Malajzi, Turqi, Angola, Etiopi, Gana, Nikaragua e Vietnam. Në kompleks, GHI ka zbritur në 30 vite me vetëm 13 % në Afrikën Subsahariane dhe 25% në Azinë lindore, me 32% në afërsi të lindjes dhe në Afrikën Veriore. Në mënyrë të veçantë progreset me sinjifikative ne jug-lindje te Azisë dhe Amerikën latine (-40%).

Shkaqet kryesore të urisë. Vlerat e GHI ne Azinë lindore dhe Afrikën Subsahariane janë shumë të ngjashme (respektivisht 23, 22,1) por shkaqet e pasigurisë te ushqimit janë te ndryshme.

Ne Azinë lindore, nënvizojnë autoret ne raport, "aksesi i paket i grave për ushqim, edukimi i papërshtatshëm dhe statusi i tyre i ulët social kontribuojnë në rritjen e prevalencës së pamjaftueshmërisë tek fëmijët nën moshën 5 vjeç".

Ndërsa ne Afrikën Subsahariane: "Paaftësia e qeverisë, konfliktet, pastabiliteti politik dhe taksat e larta te HIV-it e SIDA-s sjellin një vdekshmëri foshnjore dhe të njerëzve që nuk mund të ushqehen me kalori''.

I vetmi përjashtim në vend është Gana qe ka përgjysmuar vlerën e GHI që nga 1990-ta e deri më sot. Në një situatë të kundërt është Kongo-ja, që është në krye të humbësve, vend ku situata është ekstremist përkeqësuar.

Me pas vijnë Burundi, Komore, Zimbabve, Liberi, Guinea Bissau, Korea e Veriut, Gambia, Sierra Leone, Swaziland. Sierra Leone ka ne mënyre te veçante taksen me te larte te vdekshmërisë ne këto pese vite.

Kërcënimet nga kriza financiare

Në vitet e ardhshme, nëse nuk merren masa me ane te politikave te duhura, situata në këto vende mund dhe të përkeqësohet. IFPRI tregon se recensioni dhe reduktimi i investimenteve në agrikulture, ''mund të sjellin brenda vitit 2020 16 milionë fëmijë të kequshqyer më tepër, në një klimë të rritjes ekonomike dhe vazhdimit të investimeve''.

Le repubblica

Dërgo me email | Stampo artikullin | Artikulli është lexuar 545 here